Bir Avuç Hayvan Mayvan (Gölge Oyunu 2-100 yaş)

Ayşe Selen

Büyütmek için Tıklayınız

Oyundan Fotograflar
Oyundan Fotograflar



Yöneten: Şehsuvar Aktaş, Taner Birsel

Tasvir: Claude Leon

Müzik: Babür Tongur

Oynayanlar: Ayşe Selen, Erdinç Doğan

Işık: İbrahim Aymaz

Prömiyer tarihi: 18.01.1997


Gölge Oyunu Üzerine Birkaç Söz

-----Gölge oyununun ilk olarak nereden çıkmış olabileceğine ilişkin değişik görüşler ileri sürülmektedir.Ancak Asya'da çok zengin bir gölge oyunu geleneği bulunduğuna göre, gölge oyununun Asya'dan Batı'ya yayıldığı görüşü daha güçlüdür.

-----Gölge oyununun Türkiye'ye nerden geldiği konusunda da çok çeşitli görüşler vardr. Ancak Türk gölge oyunu giderek kendi gelişim çizgisi içine girmiş, XVII.yüzyılda ise Karagöz, yani Türk gölge oyunu kesin biçimini almıştır.

-----Karagöz daha sonraki yüzyıllarda büyük bir gelişme göstermiş, Türklerin en sevilen ve tutulan gösterisi olmuştur. Bu gelişim çizgisi içinde iki önemli nokta vardır: Biri Karagöz'ün toplumsal ve siyasal eleştiri, taşlama yönü; öteki ise açık-saçıklığıdır.

-----Karagöz'ün teknik gereçlerine ve oynatma tekniğine gelince, tasvir denilen görüntülerin hazırlanması ilk aşamadır. Karagöz görüntüleri kalın derilerden, özellikle deve derisinden yapılır.Geleneksel teknikte, derinin üstüne kalıp konularak kalemle görüntünün resmi çizilir, sivri uçlu bir bıçakla bu çizgilerden kesilir, delikler açılır, kök boyayla boyanır; oynak, eklemli yerler birbirine tel ya da naylon iple bağlanır. Değneklerin geçecekleri delikler yuvarlak ikinci bir deri parçası dikilerek, kalınca bir yuva şekline getirilir.

-----Perde'ye gelince; eskiden boyutlar 2mX2.5m iken,, daha sonra 1,10mX0,80m olmuştur. Bu çerçevenin içine ayna denilen mermerşahi patiska gerilir. Perdenin arkasında bir raf vardır. Buraya da perdeyi ve görüntüleri aydınlatan meşale konur. Görüntüler yatay ve perdeye dik açı yapan 60 cm uzunluğunda çubuklarla oynatılır.


Bir Avuç Hayvan Mayvan Üzerine Birkaç Söz

-----2mx1m boyutlarında perdede oynatılan, kullanılan kaynaklar, tasvirler gibi teknik konularda kendi tekniğimizi gelitirdiğimiz 'Bir Avuç Hayvan Mayvan ' ın konusu kısaca şöyle:

-----"Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde bir orman varmış. Bu ormanda bir avuç hayvan mayvan mutlu bir şekilde yaşıyorlarmış. Ama sabahlardan bir sabah bu ormana Kimayra adında biri gelmiş, ormanın ortasına bir ateş topu bırakarak, bundan sonra ormanda kimsenin uyumamasını, uyuyanların altüst olacaklarını söyleyip, gitmiş, Kimayra'nn söylediklerine kanarak geceleri gözlerini bile kırpmadan Ateş Topu'nun çevresinde oturan hayvan mayvanlar gel zaman git zaman gündüzleri hiç çalışamaz, üretemez olmuşlar. Ormanda çiçekler solmuş, akarsular kurumuş. Günlerden bir gün bu ormana bilge kuş Simurg çıkagelmiş. Bilge Simurg, ormanda yaşayan bir avuç hayvan mayvanın öyküsünü öğrenince onlara korkularının ne kadar yersiz olduğunu, kendi yarattıkları korkulara kendilerinin inandıklarını söyleyip, Kimayra'nın hilesini ortaya çıkartmış. Onların yine eskisi gibi mutlu ve üretken yaşamalarını sağlamış. Onlar ermiş muradına, biz çıkalım tahtına..."

-----Işığın sağladığı gölge oyununun çeşitlemelerinin yapıldığı oyunda, öykü anlatma geleneği ile gölge oyununun anlatım olanaklarının birleştirilmesi amaçlanmıştır. 2-8 yaş grubundaki çocuklar -ve büyükler- için tasarlanan oyunda yer alan düşsel varlıklar için de özgün tasvirler yapılmıştır.


Oynandığı Yerler


Eleştiriler

"İyi bir masal 'masal' değildir."

"...Tiyatro Oyunevi'nin ilk oyunu "Bir Avuç Hayvan Mayvan", nitelikli bir çocuk tiyatrosu örneği."

"...Geleneksel gölge oyununun anlatım olanaklarıyla öykü anlatma geleneğinin birleştirildiği oyunda, Claude Leon'un gölge oyunu figürlerinin yan sıra özgün düşsel figürleri de kapsayan, etkileyici, rengarenk tasvirleri oldukça ilgi çekici... "Bir Avuç Hayvan Mayvan", çocukları olduğu kadar büyükleri de masalların gizemli dünyasında bir yolculuğa davet ediyor..."
Sibel Arslan, Radikal